Służebność przesyłu to prawo rzeczowe — ustanawiane na rzecz przedsiębiorcy przesyłowego (firmy energetycznej, gazowniczej, wodociągowej) — które uprawnia go do korzystania z oznaczonego pasa gruntu właściciela działki. Pas ten służy do budowy, eksploatacji i konserwacji sieci.
Kluczowa rzecz: służebność przesyłu wpisana do działu III KW "chodzi" z nieruchomością. Kupujesz działkę obciążoną służebnością — kupujesz razem z nią. Nikt Cię nie zapyta o zgodę. Dlatego zawsze sprawdzaj dział III KW i warstwę KGESUT na geoportalu przed zakupem.
Pasy ochronne sieci — ile metrów od każdej sieci
| Rodzaj sieci | Pas ochronny (każda strona) | Co zakazane w pasie |
|---|---|---|
| Gazociąg wysokiego ciśnienia DN ≥300 | 35 m | Zabudowa, sadzenie drzew, roboty ziemne bez zgody PSG |
| Gazociąg wysokiego ciśnienia DN <300 | 15 m | Zabudowa, sadzenie drzew, roboty ziemne |
| Gazociąg średniego ciśnienia | 1–3 m | Roboty ziemne bez zgody, zabudowa stała |
| Linia energetyczna WN (110 kV) | 19 m | Zabudowa mieszkalna, stały pobyt ludzi |
| Linia energetyczna SN (15 kV) | 5–7,5 m | Zabudowa w odległości mniejszej niż szerokość pasa |
| Linia energetyczna nN (do 1 kV) | 0,5–1 m | Zakaz zasłaniania linii napowietrznych |
| Wodociąg DN ≥500 | 5–10 m | Roboty ziemne bez zgody, zabudowa stała |
| Kanalizacja główna | 5 m | Roboty ziemne bez uzgodnienia |
Jak służebność przesyłu wpływa na budowę domu
Zależy od tego gdzie sieć przebiega względem planowanego domu. Trzy scenariusze:
Sieć na skraju działki. Pas ochronny wchodzi na działkę tylko częściowo. Dom projektujesz poza pasem — możesz budować normalnie. Służebność jest uciążliwa, ale nie blokuje inwestycji.
Sieć przez środek działki. Pas ochronny dzieli działkę na dwie części. Dom musi zmieścić się po jednej stronie sieci, poza pasem. Przy wąskiej działce lub dużym pasie — dom może w ogóle nie zmieścić się z zachowaniem wymaganych odległości.
Sieć WN (110 kV) lub gazociąg wysokiego ciśnienia przez działkę. Pas ochronny 19–35 m po każdej stronie. Przy działce 1000–2000 m² sieć przez środek może oznaczać brak miejsca na dom. Wartość takiej działki pod zabudowę jest bliska zeru. Zobacz też koszty uzbrojenia działki.
Jak sprawdzić służebność przesyłu na działce
- Dział III KW — ekw.ms.gov.pl, bezpłatnie. Szukaj wpisów "służebność przesyłu" lub "służebność gruntowa" z opisem sieci. Nie wszystkie sieci mają wpisaną służebność — to nie znaczy że jej nie ma.
- Geoportal — warstwa KGESUT — geoportal.gov.pl, bezpłatnie. Włącz warstwę uzbrojenia terenu. Zobaczysz przebiegi sieci. Nie wszystkie sieci są wciągnięte do rejestru (szczególnie stare).
- Gruntownie — automatycznie sprawdza uzbrojenie z KGESUT i BDOT10k. około 5 minut po wpisaniu numeru działki.
- Wniosek do gestora sieci — napisz do zakładu energetycznego, PSG lub gminy z pytaniem czy przez działkę przebiega ich sieć i jaki jest pas ochronny. To bezpłatne — i daje oficjalne potwierdzenie.
Gruntownie automatycznie sprawdza przebiegi sieci z KGESUT i BDOT10k. Wiesz w około 5 minut czy gazociąg, linia WN lub wodociąg ogranicza zabudowę Twojej działki. Zobacz też checklistę przed zakupem działki budowlanej.
Sprawdź swoją działkę