Gruntownie › Blog › Elektroniczny wypis aktu
Prawo · Notariusz · Zakup działki

Elektroniczny wypis aktu notarialnego od 19.11.2026 — co z aktem zakupu działki?

Tekst przygotowany z pomocą sztucznej inteligencji (AI) na podstawie przepisów i źródeł wskazanych w artykule. Więcej

19 listopada 2026 r. weszło w życie nowe rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości o elektronicznych wypisach z aktów notarialnych i o Centralnym Repozytorium prowadzonym przez Krajową Radę Notarialną. Czy akt zakupu Twojej działki trafi teraz do tego systemu? W większości przypadków nie. Sprawdziliśmy oba rozporządzenia paragraf po paragrafie i wyjaśniamy, co się zmieniło, kiedy Repozytorium ma znaczenie, ile kosztują wypisy po nowej taksie, gdzie notariusz wysyła dokumenty bez Twojego udziału i co po akcie musisz załatwić sam.

G
GruntowniePrawo i planowanie przestrzenne
 ·  14 min czytania
W skrócie: 19 listopada 2026 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 16 listopada 2026 r. w sprawie elektronicznych wypisów i wyciągów z aktów notarialnych (Dz.U. 2026 poz. 1523). Zastąpiło przepisy z 2018 r. i opisuje, jak notariusz tworzy elektroniczny wypis, co musi się w nim znaleźć i jak jest przechowywany w Centralnym Repozytorium Elektronicznych Wypisów Aktów Notarialnych. Dla większości osób kupujących działkę pod dom zmiana jest techniczna: zwykły akt sprzedaży nadal kończy się wypisami papierowymi, a wniosek do księgi wieczystej notariusz składa elektronicznie innym kanałem. Repozytorium ma znaczenie w trzech sytuacjach: gdy kupuje cudzoziemiec, gdy akt trafia do KRS (na przykład zakup przez spółkę) i gdy przepis szczególny wprost tego wymaga. Poniżej wyjaśniamy, co dokładnie dostajesz po podpisaniu aktu, ile kosztują wypisy po nowej taksie, gdzie notariusz wysyła dokumenty bez Twojego udziału i czego nie zrobi za Ciebie.

1. Co weszło w życie 19 listopada 2026 r.

Nowe rozporządzenie wydano na podstawie art. 92a § 7 ustawy – Prawo o notariacie (t.j. Dz.U. 2026 poz. 614 ze zm.). Ogłoszono je w Dzienniku Ustaw 18 listopada, a obowiązuje od 19 listopada 2026 r. Tego samego dnia weszła w życie ustawa z 17 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców oraz ustawy – Prawo o notariacie (Dz.U. 2026 poz. 1099). To ona rozszerzyła Repozytorium o „inne elektroniczne dokumenty” i z mocy art. 4 uchyliła poprzednie rozporządzenie z 25 kwietnia 2018 r. (Dz.U. 2018 poz. 833).

Porównaliśmy oba teksty paragraf po paragrafie (nowe rozporządzenie w Dzienniku Ustaw, rozporządzenie z 2018 r. w ISAP). Zmiany są cztery:

ElementRozporządzenie z 2018 r.Rozporządzenie z 2026 r.
ZakresTylko elektroniczny wypis i wyciąg z aktu notarialnegoTakże elektroniczny wypis, kopia lub odpis innego dokumentu (§ 1 pkt 1 lit. b)
Numer repertoriumNumer repertorium A aktu notarialnegoTakże aktu poświadczenia dziedziczenia, europejskiego poświadczenia spadkowego i poświadczenia podpisu na innym dokumencie (§ 2 ust. 2 pkt 6)
Dane notariusza„Oznaczenie” notariusza lub zastępcyImię i nazwisko oraz siedziba kancelarii, a przy zastępcy także jego imię i nazwisko (§ 2 ust. 2 pkt 3)
Pieczęć zamiast podpisuOkres przejściowy do 29.02.2020 r.Usunięty. Wymagany kwalifikowany podpis elektroniczny (§ 2 ust. 2 pkt 5)

Bez zmian zostały: format pliku ASiC, automatyczny numer Rep. N z datą i godziną umieszczenia dokumentu, wymóg niezmienności danych, odnotowywanie każdej zmiany treści i zaawansowana pieczęć elektroniczna dodawana przy wydaniu dokumentu z Repozytorium (§ 2 ust. 3 i § 3). O przerwach w działaniu systemu Krajowa Rada Notarialna informuje ministra, notariuszy i sądy (§ 4).

Po co ta zmiana? Od 19 listopada notariusz zawiadamia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o nabyciu nieruchomości przez cudzoziemca, umieszczając dokumenty w Repozytorium (art. 8a ust. 1a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców). Część z tych dokumentów to nie akty notarialne, tylko na przykład umowy z podpisami poświadczonymi przez notariusza. Stare rozporządzenie ich nie obejmowało, więc trzeba było wydać nowe. Tekst ustawy zmieniającej znajdziesz w Dzienniku Ustaw (poz. 1099). Szczegóły dotyczące cudzoziemców opisaliśmy w tekście o zakupie działki przez cudzoziemca od 19 listopada 2026 r.

2. Czym jest Repozytorium i kto ma do niego dostęp

Centralne Repozytorium Elektronicznych Wypisów Aktów Notarialnych to system teleinformatyczny prowadzony przez Krajową Radę Notarialną (art. 92a § 1 Prawa o notariacie). Działa od 2018 r. Przechowuje się w nim elektroniczne wypisy i wyciągi z aktów notarialnych sporządzonych w Polsce, a od 19 listopada 2026 r. także inne elektroniczne dokumenty.

Dostęp do Repozytorium mają notariusze, sądy i organy państwowe uprawnione na podstawie przepisów szczególnych (art. 92a § 1). Nie ma publicznej wyszukiwarki, w której wpiszesz numer działki albo nazwisko i zobaczysz akt. To zasadnicza różnica w porównaniu z księgą wieczystą, którą każdy może przeglądać w systemie EKW po numerze księgi. Repozytorium służy do przekazywania dokumentów między notariuszem a urzędami. Nie jest jawnym rejestrem nieruchomości.

Gdy notariusz umieszcza dokument w Repozytorium, system odsyła mu zawiadomienie z numerem dokumentu oraz datą, godziną i minutą umieszczenia. Notariusz dołącza je do oryginału aktu, a drugi egzemplarz wydaje stronie aktu (art. 92a § 6). Ten numer, czyli Rep. N, podajesz później w urzędzie albo w sądzie zamiast papierowego wypisu, na przykład we wniosku do KRS (art. 92 § 11).

3. Czy akt zakupu Twojej działki trafi do Repozytorium

W większości przypadków nie. Ustawa wymienia tylko dwie grupy aktów, których wypisy notariusz umieszcza w Repozytorium:

Typowa umowa sprzedaży działki między dwiema osobami fizycznymi z polskim obywatelstwem nie spełnia żadnego z tych warunków. Dlatego nie powinna trafić do Repozytorium. Notariusz nie pobiera też za to żadnej opłaty. Poniżej zestawienie najczęstszych sytuacji:

SytuacjaRepozytorium?Podstawa
Kupujesz działkę jako osoba fizyczna, obywatel PolskiNieBrak przepisu szczególnego
Kupuje cudzoziemiec w rozumieniu ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemcówTak, dokumenty dla MSWiA, 5 zł za dokumentArt. 8a ust. 1–1c ustawy o cudzoziemcach, rozp. MSWiA Dz.U. 2026 poz. 1449
Wnosisz działkę aportem do spółki z o.o.Tak, jeśli akt jest podstawą wpisu w KRS lub trafia do akt rejestrowychArt. 92a § 2 Prawa o notariacie
Kupujesz działkę przez spółkę zwykłą umową sprzedażyCo do zasady nie, bo umowa sprzedaży nie zmienia wpisu w KRSArt. 92a § 2 (warunek niespełniony)
Dziedziczysz działkę na podstawie aktu poświadczenia dziedziczeniaTylko gdy wymaga tego przepis szczególny, na przykład gdy spadkobierca jest cudzoziemcemArt. 92a § 3, art. 8a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach

Wniosek o wpis do księgi wieczystej to osobna sprawa. Notariusz składa go elektronicznie za każdym razem, niezależnie od Repozytorium (o tym w sekcji 6).

4. Wypis, odpis, wyciąg i skan — co ma moc oryginału

Oryginał aktu notarialnego zostaje w kancelarii. Notariusz przechowuje go przez 10 lat, a później przekazuje do archiwum ksiąg wieczystych sądu rejonowego (art. 90 § 1). Strony dostają wypisy. Zgodnie z art. 109 Prawa o notariacie wypis ma moc prawną oryginału. To jedyny dokument, który bank, sąd czy urząd potraktuje jak sam akt.

Wypisy dostają strony aktu, osoby, dla których w akcie zastrzeżono prawo otrzymania wypisu, oraz ich następcy prawni (art. 110 § 1). Inna osoba, na przykład sąsiad albo przyszły nabywca, może dostać wypis tylko za zgodą stron albo na podstawie postanowienia sądu okręgowego (art. 110 § 2). Dlatego przy zakupie działki prosisz sprzedającego o wypis jego aktu nabycia. Sam w kancelarii go nie dostaniesz.

Praktyczna wskazówka: jeżeli kupujesz na kredyt albo planujesz wnioski w kilku instytucjach naraz, poproś o kilka wypisów od razu przy podpisaniu aktu. Wystarczy powiedzieć notariuszowi, ile egzemplarzy potrzebujesz i dla kogo. Domówienie wypisu później wymaga osobnej wizyty albo wysyłki, a w księgowości kancelarii to kolejna czynność.

5. Ile kosztują wypisy po nowej taksie

Od 5 listopada 2026 r. obowiązują nowe stawki maksymalne taksy notarialnej (rozporządzenie zmieniające, Dz.U. 2026 poz. 1370). Zmienił się też § 12 ust. 1, który dotyczy wypisów, odpisów i wyciągów. Maksymalna stawka wynosi teraz:

Do tego dochodzi 23% VAT. To stawki maksymalne, więc notariusz może pobrać mniej (art. 5 § 1 Prawa o notariacie).

Przykład wyliczenia (ilustracja, nie oferta kancelarii): akt sprzedaży działki ma 12 stron. Jeden wypis kosztuje maksymalnie 10 × 12 zł + 2 × 10 zł = 140 zł netto, czyli 172,20 zł brutto. Kupujący, który bierze trzy wypisy (dla siebie, dla banku i zapasowy), zapłaci za nie maksymalnie 516,60 zł brutto. Do tego dochodzą wypisy dla sprzedającego i dla sądu wieczystoksięgowego, jeśli kancelaria je rozlicza. Kto płaci za które wypisy, ustalacie w umowie. Zwyczajowo koszty aktu ponosi kupujący.

Przy cudzoziemcu dochodzi 5 zł za każdy dokument umieszczony w Repozytorium (rozporządzenie MSWiA, Dz.U. 2026 poz. 1449). Pełne zestawienie kosztów aktu z nową taksą znajdziesz w tekście o nowej taksie notarialnej od 5 listopada 2026 r.

6. Gdzie notariusz wysyła dokumenty bez Twojego udziału

Po podpisaniu aktu sprzedaży działki część obowiązków przechodzi na notariusza. Nie musisz sam składać tych dokumentów:

Sąd wieczystoksięgowy — tego samego dnia

Jeżeli akt przenosi własność nieruchomości, notariusz najpóźniej w dniu sporządzenia aktu składa wniosek o wpis w księdze wieczystej przez system teleinformatyczny sądów (art. 92 § 4 Prawa o notariacie). Dotyczy to także działki, która nie ma jeszcze księgi wieczystej. Wniosek złożony przez notariusza uważa się za złożony przez stronę (art. 92 § 41). Na Twoje żądanie wniosek może objąć także inny wpis, na przykład hipotekę banku albo wykreślenie starej hipoteki. Pobraną od Ciebie opłatę sądową notariusz przekazuje do sądu.

W księdze, w dziale, którego dotyczy wniosek, pojawia się wzmianka o wniosku, zwykle w ciągu kilku dni. Sam wpis zajmuje od kilku tygodni do kilku miesięcy, zależnie od sądu. Stan sprawdzisz w systemie EKW. Jak pobrać odpis, opisujemy w tekście o odpisie księgi wieczystej online.

Starosta — ewidencja gruntów i budynków

Notariusz przekazuje staroście odpisy aktów, które przenoszą własność nieruchomości albo zmieniają prawa podlegające ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków (art. 23 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, t.j. Dz.U. 2026 poz. 1389). Dzięki temu nie musisz sam zgłaszać zmiany właściciela w ewidencji. Sąd dodatkowo zawiadamia starostę o nowych wpisach w działach I i II księgi (art. 23 ust. 1 pkt 2). Jeśli kilka tygodni po wpisie do księgi w wypisie z rejestru gruntów nadal widnieje poprzedni właściciel, napisz do starostwa.

Ministerstwo — tylko przy cudzoziemcu

Gdy działkę kupuje cudzoziemiec, notariusz od 19 listopada umieszcza wypis w Repozytorium. Krajowa Rada Notarialna niezwłocznie przekazuje go ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (art. 8a ust. 1b ustawy o cudzoziemcach). To jedyny przypadek przy zakupie działki przez osobę fizyczną, w którym nowe rozporządzenie bezpośrednio zmienia przebieg sprawy.

Czego notariusz NIE zrobi za Ciebie

7. Do czego wypis przyda się przy budowie domu

Wypis aktu to Twój podstawowy dowód własności, dopóki sąd nie dokona wpisu w księdze. Przy budowie domu sięgniesz po niego w kilku momentach, ale nie zawsze w formie papierowego wypisu:

SprawaCzy potrzebny wypis?Uwagi
Kredyt hipoteczny na zakup lub budowęTak, zwykle wypisBank wpisuje hipotekę na podstawie aktu lub oświadczenia. Wymagania sprawdź w umowie kredytu.
Pozwolenie na budowę lub zgłoszenieNieSkładasz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego).
Warunki przyłączenia do sieciZależy od dostawcyDostawcy zwykle chcą dokumentu potwierdzającego tytuł prawny. Często wystarcza kopia aktu albo numer księgi wieczystej.
Mapa do celów projektowychNieZlecasz ją geodecie. Dane właściciela pochodzą z ewidencji.
Wypis i wyrys z planu miejscowegoNieWniosek o wypis i wyrys może złożyć każdy, bez tytułu prawnego do działki.
Sprzedaż działki w przyszłościTakKupujący i notariusz poproszą o wypis Twojego aktu nabycia.

Wniosek jest prosty: jeden wypis do domowego archiwum i jeden dla banku przy kredycie zwykle wystarczą. Reszta spraw budowlanych opiera się na oświadczeniach, księdze wieczystej i ewidencji. Warto natomiast mieć skan wypisu w chmurze. Przy wnioskach online numer repertorium A, data aktu i dane kancelarii są potrzebne częściej niż sam papier.

8. Lista kontrolna po podpisaniu aktu

  1. W dniu aktu: sprawdź, czy dostałeś tyle wypisów, ile zamówiłeś, i czy w akcie jest wniosek do księgi wieczystej (zwykle na końcu aktu, z wyliczeniem opłat).
  2. Jeśli kupujesz jako cudzoziemiec albo przez spółkę z aportem: poproś o egzemplarz zawiadomienia z numerem Rep. N (art. 92a § 6). Przechowuj go razem z wypisem.
  3. Po 3–7 dniach: sprawdź w EKW, czy w księdze pojawiła się wzmianka o wniosku. Jeżeli działka nie miała księgi, sprawdź w sądzie numer nowej księgi.
  4. Do 14 dni: złóż w gminie informację IN-1 albo IR-1.
  5. Po wpisie w księdze: pobierz odpis z EKW i porównaj dział II z aktem: imiona, nazwiska, udziały, wspólność majątkową.
  6. Po kilku tygodniach: sprawdź, czy ewidencja gruntów pokazuje Cię jako właściciela. Jeśli nie, napisz do starostwa i podaj numer repertorium A aktu.
  7. Przed projektem domu: sprawdź, co wolno zbudować na działce: plan miejscowy, plan ogólny, warunki zabudowy, sieci i ograniczenia. Zrób to przed zakupem, a po zakupie zrób to jeszcze raz, zanim zlecisz projekt.

Akt notarialny potwierdza, że działka jest Twoja, ale nie mówi, co możesz na niej postawić. To trzeba sprawdzić osobno, najlepiej przed wpłatą zadatku. Pomocne są teksty o tym, co sprawdzić w akcie notarialnym działki i o czytaniu działu II księgi wieczystej. Gruntownie zbiera w jednym raporcie dla numeru działki przeznaczenie z planu miejscowego, status planu ogólnego, uzbrojenie w pobliżu i ograniczenia z rejestrów państwowych.

Sprawdź działkę, zanim pójdziesz do notariusza

Przeznaczenie terenu, plan ogólny, sieci w pobliżu i ograniczenia w jednym raporcie dla numeru działki.

Sprawdź działkę

9. Najczęstsze pytania

Co zmieniło rozporządzenie o elektronicznych wypisach z 16 listopada 2026 r.?

Zastąpiło rozporządzenie z 2018 r. i rozszerzyło zasady na inne elektroniczne dokumenty (wypisy, kopie i odpisy) oraz akty poświadczenia dziedziczenia i poświadczenia podpisu. Wymaga też kwalifikowanego podpisu elektronicznego. Obowiązuje od 19 listopada 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1523).

Czy po zakupie działki dostanę elektroniczny wypis aktu?

Zwykle nie. Przy sprzedaży między osobami fizycznymi z polskim obywatelstwem notariusz wydaje wypisy papierowe. Elektroniczny wypis w Repozytorium powstaje, gdy akt trafia do KRS albo gdy wymaga tego przepis szczególny, na przykład przy zakupie przez cudzoziemca.

Czy mogę sam sprawdzić swój akt w Repozytorium?

Nie. Dostęp do Repozytorium mają notariusze, sądy i uprawnione organy państwowe (art. 92a § 1 Prawa o notariacie). Jawna dla wszystkich jest księga wieczysta w systemie EKW.

Co to jest numer Rep. N?

To numer, który system nadaje automatycznie dokumentowi umieszczonemu w Repozytorium. Zapisuje też datę i godzinę umieszczenia (§ 2 ust. 3 rozporządzenia). Notariusz wydaje stronie zawiadomienie z tym numerem. Podaje się go na przykład we wniosku do KRS zamiast papierowego wypisu.

Ile kosztuje wypis aktu notarialnego w 2026 r.?

Od 5 listopada 2026 r. maksymalnie 12 zł za każdą rozpoczętą stronę od 1 do 10, 10 zł od 11 do 20 i 8 zł od 21 strony, plus 23% VAT (Dz.U. 2026 poz. 1370). Wypis 12-stronicowego aktu to maksymalnie 140 zł netto.

Czy skan wypisu ma moc oryginału?

Nie. Moc prawną oryginału ma wypis wydany przez notariusza (art. 109 Prawa o notariacie). Skan może wystarczyć do wglądu, ale bank czy sąd mogą zażądać wypisu.

Czy muszę sam złożyć wniosek do księgi wieczystej po zakupie działki?

Nie. Przy przeniesieniu własności notariusz składa wniosek elektronicznie najpóźniej w dniu sporządzenia aktu, także dla działki bez księgi (art. 92 § 4 Prawa o notariacie). Musisz natomiast w ciągu 14 dni złożyć w gminie informację IN-1 albo IR-1.

Czy mogę dostać wypis aktu, w którym sprzedający kupił działkę?

Tylko za zgodą stron tamtego aktu albo na podstawie postanowienia sądu okręgowego (art. 110 § 2 Prawa o notariacie). W praktyce prosisz sprzedającego, żeby pokazał lub przekazał Ci swój wypis.

Zastrzeżenie: Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Wyliczenie kosztu wypisów w sekcji 5 ilustruje stawki maksymalne i nie jest cennikiem żadnej kancelarii. Zakres dokumentów umieszczanych w Repozytorium zależy od przepisów szczególnych i od możliwości technicznych systemu, więc w konkretnej sprawie zapytaj notariusza. Przed zakupem działki skonsultuj się z notariuszem, radcą prawnym lub adwokatem. Podstawa prawna: ustawa z 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (t.j. Dz.U. 2026 poz. 614 ze zm.), w szczególności art. 5, 92, 92a, 109–112; ustawa z 17 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców oraz ustawy – Prawo o notariacie (Dz.U. 2026 poz. 1099); rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 16 listopada 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1523); rozporządzenie zmieniające taksę notarialną (Dz.U. 2026 poz. 1370); ustawa – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1389), art. 23; ustawa o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 707), art. 6. Stan prawny na 20 listopada 2026 r.